Món Việt Ngon

Nồi cháo sôi lăn tăn, mùi gừng thoảng lên…

Cháo gà gạo rang thơm, nước luộc gà ngọt lịm

Nồi cháo quen nhất của mọi nhà, nấu cho ra tấm ra món: gạo rang vàng trước khi ninh nên hạt tơi và dậy mùi, nước dùng lấy nguyên từ nồi luộc gà, thịt xé phay trộn muối tiêu chanh để riêng. Rắc gừng sợi với hành lá, thêm cây quẩy là xong bữa sáng.

  • 1 giờ 10 phút
  • 4 người ăn
  • Dễ
  • 5 bước

Bản nấu nhanh — cho người muốn vô bếp liền

Đọc 30 giây là nắm được cả món. Cần cặn kẽ hơn thì xem phần chi tiết bên dưới.

Cần có gì

  • Gà ta 1 con (1,2–1,5 kg) — hoặc 800 g đùi góc tư cho gọn
  • Gạo tẻ 180 g + gạo nếp 40 grang vàng trước khi ninh
  • Gừng 1 củ · hành tím 4 củ · hành lá · ngò rí
  • Trộn gà xé: muối 1 thìa cà phê · tiêu · chanh 1 trái · lá chanh thái chỉ
  • Nêm: nước mắm 2 thìa canh · muối · tiêu
  • Quẩy ăn kèm · hành phi

Trình tự 6 nhịp

  1. Luộc gà từ nước lạnh với gừng hành nướng — sôi hớt bọt, liu riu 25 phút, ủ 10 phút.
  2. Rang gạo với chút dầu tới khi hạt vàng nhạt và dậy mùi cốm, chừng 5 phút.
  3. Trút gạo rang vào nước luộc gà, ninh liu riu 40 phút cho nở mềm.
  4. Vớt gà ngâm nước đá, xé phay, trộn muối tiêu chanh + lá chanh thái chỉ.
  5. Nêm nồi cháo, thả gừng thái sợi, chan mỡ hành cho thơm.
  6. Múc ra tô, xếp gà xé lên mặt, rắc hành lá, ngò, tiêu; dọn kèm quẩy.
Đừng ninh gà quá lâu để lấy nước ngọt. Gà luộc 25 phút rồi ủ là vừa chín tới, xé ra còn mọng. Ninh cả tiếng thì nước có ngọt thêm chút nhưng thịt xác xơ, mà thịt mới là thứ đáng ăn nhất trong tô.

Chuyện nồi cháo gà

Món ai cũng biết nấu, nhưng ngon thì hiếm

Cháo gà là món hầu như nhà nào cũng từng nấu: có con gà, có nắm gạo, thế là xong. Chính vì dễ nên nó hay bị nấu qua loa — thả gạo sống vào nồi nước luộc, ninh cho nhừ rồi múc ra. Ăn thì vẫn ăn được, nhưng tô cháo ra một thứ sền sệt nhạt nhòa, hạt gạo bết vào nhau, thịt gà thì khô vì bị luộc quá tay.

Khác biệt giữa nồi cháo cho qua bữa và nồi cháo đáng ngồi xuống ăn nằm ở hai việc nhỏ. Một là rang gạo trước khi ninh: hạt gạo được áo qua dầu nóng thì lúc nở ra sẽ tơi và rời nhau, lại có mùi thơm như mùi cốm. Hai là luộc gà cho đúng giờ rồi ngâm nước đá, để miếng thịt săn lại và còn mọng nước, xé ra thành thớ đẹp.

Còn lại thì cứ để nồi cháo tự làm việc của nó. Nước luộc gà đã đủ ngọt nên không cần thêm gì; gừng thái sợi cho ấm miệng, hành lá và tiêu rắc lúc bưng ra. Nhà nào thích đậm thì trộn thêm đĩa gà xé phay với muối tiêu chanh và lá chanh thái chỉ, ăn xen với cháo. Một con gà nấu được cả nồi cháo lẫn đĩa gỏi — đó là lý do món này có mặt trong bếp Việt lâu tới vậy.

Xách giỏ đi chợ

Nguyên liệu tươi rói

Bấm vào từng món khi đã bỏ vô giỏ — danh sách tự lưu lại, tắt trang mở lên vẫn còn. Chỉnh số người ăn, lượng nguyên liệu tự tính lại cho bạn.

Nấu cho
4 người
0/14 món

Gà & nồi nước

4 món

Gạo nấu cháo

3 món

Trộn gà xé

4 món

Rắc mặt & ăn kèm

3 món

Vô bếp thôi!

5 bước ra nồi cháo gà đúng kiểu

Cả món xoay quanh một nồi nước: luộc gà xong thì chính nồi đó thành nồi cháo. Hai việc đáng chú tâm là **rang gạo** và **canh giờ luộc gà** — làm đúng hai chỗ đó thì phần còn lại gần như không sai được.

Tiến độ nấu
0/5 bước

Luộc gà, ủ rồi ngâm đá

40 phút

Con gà quyết định cả nồi nước lẫn đĩa thịt, nên làm cho tới:

  • Làm sạch: Chà xát muối hột với gừng đập dập trong ngoài con gà, rửa lại kỹ, để ráo.
  • Luộc: Xếp gà vào nồi, châm nước lạnh ngập (cỡ 2,2 lít), thả gừng và hành tím nướng xém + 1 thìa cà phê muối. Sôi thì hớt sạch bọt, hạ liu riu 25 phút.
  • Ủ và ngâm: Tắt bếp, đậy vung ủ 10 phút, rồi vớt gà thả vào thau nước đá 5 phút cho da săn và thịt mọng.
Để nồi sôi bùng suốt là da nứt, thịt xác xơ, nước đục. Mặt nước chỉ lăn tăn từ đầu tới cuối — nồi cháo lấy chính nước này nên nước đục thì tô cháo cũng xỉn màu.

Rang gạo cho dậy mùi

8 phút
  • Vo 180 g gạo tẻ + 40 g gạo nếp nhẹ tay một lượt, để thật ráo — gạo còn ướt thì rang không vàng.
  • Bắc chảo khô, cho 1 thìa canh dầu, trút gạo vào đảo đều tay 4–5 phút trên lửa vừa.
  • Đạt là khi hạt gạo ngả vàng nhạt và dậy mùi thơm như mùi cốm. Đừng rang tới nâu — nâu là cháo sẽ đắng và ngả màu.
Rang gạo là chỗ chia đôi nồi cháo "ăn được" và nồi cháo "ăn là nhớ". Hạt gạo được áo dầu thì lúc ninh nở tơi và rời nhau thay vì bết thành hồ, lại thơm sẵn từ trước khi vào nồi.

Ninh cháo bằng nước luộc gà

40 phút
  • Lọc nồi nước luộc gà qua rây cho trong, bỏ xác gừng hành. Trút gạo rang vào, đun sôi rồi hạ liu riu.
  • Ninh 40 phút, thỉnh thoảng khuấy nhẹ từ đáy lên cho khỏi khê. Đạt là hạt gạo nở mềm mà vẫn còn tơi.
  • Bộ xương gà đã lọc thịt thả lại nồi ninh chung cho ngọt, gần xong thì vớt ra.
  • Nêm 2 thìa canh nước mắm và chút muối; đặc quá thì châm nước sôi, đừng châm nước lạnh.

Xé gà, trộn muối tiêu chanh

10 phút
  • Lọc thịt khỏi xương, xé tay theo thớ thành miếng to bằng ngón tay — xé chứ đừng thái, thớ xù xì mới bám gia vị.
  • Pha chén muối + tiêu + nước cốt chanh, rưới vào gà xé, bóp nhẹ cho thấm.
  • Thái 5 lá lá chanh thành chỉ thật mảnh, trộn vào sau cùng.
  • Muốn ăn kiểu gỏi thì trộn thêm hành tây thái mỏng đã ngâm giấm — thành đĩa gà xé phay ăn xen với cháo.
Lá chanh chỉ nên trộn vào thịt, đừng thả vào nồi cháo. Nấu trong nồi thì lá chanh ngả đắng và mùi lấn hết cái ngọt của nước gà.

Ráp tô, rắc gừng sợi

5 phút
  • Phi thơm hành tím thái lát với chút mỡ gà lấy từ nồi luộc, được mỡ hành để chan mặt tô.
  • Múc cháo nóng ra tô, xếp gà xé lên mặt, rắc gừng thái sợi thật mảnh.
  • Rắc hành lá, ngò rí, hành phi rồi rắc tiêu; chan một muỗng mỡ hành lên trên cùng.
  • Dọn kèm đĩa quẩy cắt khúc — để riêng, ai ăn tới đâu thả vào tô tới đó cho khỏi ỉu.

Nghe lời má dặn

5 mẹo cho nồi cháo gà không nhạt nhòa

Món dễ nên ít ai để ý mấy chi tiết nhỏ. Mà chính mấy chi tiết đó tạo ra khác biệt rõ nhất giữa tô cháo ở nhà và tô cháo ngoài hàng.

Rang gạo — mẹo đáng giá nhất

Bốn phút rang gạo đổi lấy hai thứ: hạt cháo nở tơi rời nhau thay vì bết dính, và mùi thơm như cốm ngấm sẵn trong từng hạt. Rang tới vàng nhạt là dừng; rang tới nâu thì cháo đắng và ngả màu xỉn.

Nấu bằng nước luộc gà, không nước lã

Cả vị ngọt của nồi cháo nằm ở nồi nước luộc. Lọc cho trong rồi dùng nguyên, và thả bộ xương đã lọc thịt vào ninh chung để rút thêm chất ngọt. Nấu bằng nước lã rồi nêm bột ngọt cho đậm là ra vị gắt, không giống nữa.

Luộc 25 phút rồi ủ, đừng ninh lâu

Nhiều người ninh gà cả tiếng để lấy nước ngọt — được chút nước mà mất cả đĩa thịt. Luộc liu riu 25 phút, ủ 10 phút, ngâm nước đá 5 phút là thịt vừa chín tới, săn và mọng. Xiên đũa vào đùi không rỉ nước hồng là đạt.

Gừng thái sợi, không phải gừng băm

Gừng băm chìm vào cháo và cho vị nồng đều đều. Thái sợi thật mảnh rắc lên mặt tô thì mỗi muỗng gặp một chút, cái ấm bật lên rồi tan — vừa đẹp mắt vừa đúng vị. Gừng nướng thả nồi luộc là việc khác, đừng lẫn hai thứ.

Cháo đặc thì châm nước sôi

Cháo để một lúc là đặc lại, nhất là khi hâm nồi hôm trước. Châm nước sôi rồi khuấy nhẹ; châm nước lạnh thì hạt gạo bị "sốc" và cháo mất độ sánh, mặt nồi tách nước trông rất mất ngon.

Tới giờ cơm rồi!

Tô cháo nóng — bữa sáng chắc dạ, bữa khuya nhẹ bụng

Cháo gà hợp cả hai đầu ngày: sáng ra một tô nóng cho ấm bụng trước khi đi làm, khuya về đói thì hâm lại nồi là có ngay. Đây cũng là nồi nấu một lần ăn được hai bữa — cháo để ngăn mát, sáng hôm sau hâm lên châm thêm nước sôi là vừa.

Nhà có bé thì múc riêng một tô trước khi rắc tiêu và gừng, xé thịt nhỏ hơn chút, cháo múc loãng hơn một chút là vừa miệng. Người lớn thì cứ rắc tiêu dày tay và thêm gừng sợi cho dậy.

Một con gà nấu được cả nồi cháo lẫn đĩa gà xé phay — trộn thêm hành tây ngâm giấm và rau răm là thành món gỏi ăn xen. Muốn đổi hướng hẳn thì dùng phần ức làm gỏi gà bắp cải, phần đùi với nước luộc để nấu cháo.

Gỡ rối cho bạn

Hỏi nhanh — đáp gọn

Mấy thắc mắc hay gặp nhất khi nấu món này lần đầu.

Có cần rang gạo không, bỏ qua được không?
Bỏ qua vẫn ra nồi cháo, nhưng đây là mẹo đáng giá nhất của món nên tiếc lắm. Bốn phút rang đổi lấy hạt gạo nở tơi và mùi thơm sẵn. Nếu thật sự vội thì ít nhất hãy để gạo thật ráo và trộn qua chút dầu trước khi cho vào nồi — được một phần tác dụng.
Gà công nghiệp nấu được không?
Được. Chỉnh hai chỗ: rút thời gian luộc còn 15–17 phút rồi ủ 10 phút (thịt gà công nghiệp mềm sẵn, luộc lâu là bở), và mua thêm 300 g xương gà ninh chung cho nước dùng có chiều sâu. Xé thịt cũng nên xé miếng to hơn kẻo vụn.
Nấu bằng nồi cơm điện hay nồi áp suất được không?
Được cả hai. Nồi áp suất: sau khi rang gạo, cho vào với nước luộc gà, nấu áp suất 15 phút rồi xả tự nhiên — nhanh hơn nhiều nhưng hạt gạo nở đều tới mức hơi bết. Nồi cơm điện chế độ nấu cháo thì cứ để máy chạy, chỉ cần nhớ khuấy một lần giữa chừng.
Muốn thêm đậu xanh thì cho lúc nào?
Cho đậu xanh cà vỏ đã ngâm 2 tiếng vào cùng lúc với gạo, cỡ 50 g cho nồi 4 người. Đậu xanh làm cháo sánh và bùi hơn, hợp với nhà có trẻ nhỏ. Nhớ giảm gạo nếp xuống một nửa, không thì nồi cháo đặc quánh.
Cháo để tủ lạnh hâm lại thế nào cho ngon?
Để nguội hẳn rồi cất ngăn mát, dùng trong 2–3 ngày. Hâm thì bắc lên bếp lửa nhỏ, châm nước sôi từng chút và khuấy nhẹ cho về độ sánh cũ. Phần gà xé nên để hộp riêng và chỉ xếp lên tô lúc ăn — trộn sẵn vào cháo rồi cất là thịt bị khô xác.
Vì sao cháo bị bết dính thành hồ?
Hai lý do quen thuộc: không rang gạokhuấy quá nhiều. Khuấy làm hạt gạo vỡ ra nhả tinh bột, càng khuấy càng đặc quánh. Chỉ khuấy khi sợ khê đáy nồi, mỗi lần một vòng nhẹ. Lỡ bết rồi thì châm nước sôi khuấy loãng ra, ăn vẫn ngon nhưng hạt không tơi lại được.

Bài đăng ngày