Món Việt Ngon

Mâm cơm nhà có khách…

Gà hấp hành da vàng ươm, thịt ngọt nguyên

Con gà không đụng tới một giọt nước: đặt trên một lớp hành lá dày, hấp cách thủy cho chín bằng chính hơi của nó. Thịt ngọt đậm hơn gà luộc hẳn một bậc, da vàng ươm, và dưới đáy đĩa còn đọng lại thứ nước gà nguyên chất.

  • 1 giờ 10 phút
  • 4 người ăn
  • Dễ
  • 4 bước

Bản nấu nhanh — cho người muốn vô bếp liền

Đọc 30 giây là nắm được cả món. Cần cặn kẽ hơn thì xem phần chi tiết bên dưới.

Cần có gì

  • Gà ta 1 con chừng 1 kg — gà mái tơ thì thịt mềm và ngọt
  • Hành lá 2 bó — cắt khúc dài, một nửa lót dưới một nửa phủ trên
  • Gừng 1 củ thái sợi · hành tây 1 củ bổ múi cau · sả 2 cây đập dập
  • Xoa gà: muối 1 muỗng cà phê · đường 1 muỗng cà phê · hạt nêm · tiêu
  • Muối chấm: muối 1 muỗng canh · tiêu · ớt · chanh · lá chanh thái chỉ

Trình tự 5 nhịp

  1. Xát muối hột với gừng khắp mình gà, rửa lại, lau thật khô cả trong bụng.
  2. Xoa hỗn hợp muối đường tiêu khắp trong ngoài, nhét gừng sả hành tây vào bụng, ướp 30 phút.
  3. Trải nửa chỗ hành lá xuống đĩa sâu lòng, đặt gà lên, phủ nốt hành còn lại.
  4. Hấp cách thủy lửa vừa 40 phút, trở gà một lần ở phút thứ 30.
  5. Chặt miếng, xếp lại lên đĩa, rưới nước gà đọng dưới đáy, chấm muối tiêu chanh.
Đừng để nước trong nồi sôi ục ục và trào lên đĩa. Gà hấp mà ngập nước thành gà luộc — da bợt, thịt nhạt, và chỗ nước ngọt đáng lẽ đọng lại dưới đáy đĩa thì loãng ra hết. Nước chỉ cần đủ sôi bốc hơi, đĩa kê cao khỏi mặt nước.

Chuyện món ăn

Cùng một con gà — hấp thì đậm, luộc thì nhạt đi thấy rõ

Gà luộc là món quen tới mức ít ai hỏi lại. Nhưng đem một con gà y hệt mà hấp thay vì luộc thì khác hẳn, và lý do rất đơn giản: luộc là thả thịt vào nước, nên chất ngọt trong thịt tan ra nồi nước dùng; hấp thì thịt không chạm nước, chất ngọt ở lại trong thớ, phần chảy ra cũng chỉ đọng xuống đáy đĩa chứ không đi đâu mất.

Đó là lý do đĩa gà hấp bao giờ cũng có một ít nước sánh dưới đáy — thứ nước gà nguyên chất, mặn ngọt sẵn, rưới ngược lên thịt lúc dọn. Người quen nấu còn để dành chỗ nước đó chan cơm, và nó đậm hơn nước luộc gà hẳn một bậc.

Lớp hành lá lót dưới không phải để trang trí. Nó kê con gà lên khỏi mặt đĩa, cho hơi nóng luồn được xuống dưới nên gà chín đều hai mặt; đồng thời hành gặp hơi nóng thì tiết mùi lên thẳng vào da gà. Cùng lý do đó mà nửa còn lại được phủ lên trên — mùi đi từ cả hai phía.

Món này hợp mâm cơm có khách hơn là bữa thường, vì nó cần một con gà nguyên và một cái nồi to. Bù lại nó gần như không thể hỏng: canh đúng giờ, không đụng tới nữa, mở vung ra là xong. Trong mâm cỗ, đây là món thay chỗ gà luộc mà không ai thấy thiếu.

Xách giỏ đi chợ

Nguyên liệu tươi rói

Bấm vào từng món khi đã bỏ vô giỏ — danh sách tự lưu lại, tắt trang mở lên vẫn còn. Chỉnh số người ăn, lượng nguyên liệu tự tính lại cho bạn.

Nấu cho
4 người
0/10 món

Con gà

3 món

Lớp hành và đồ nhét bụng

4 món

Chén muối tiêu chanh

3 món

Vô bếp thôi!

Bốn nhịp — mà nhịp nào cũng không cần trông nồi

Món này gần như tự nấu lấy: ướp xong đặt vào nồi rồi canh giờ. Chỗ cần để ý chỉ có hai — lau khô con gà, và giữ cho nước đừng trào lên đĩa.

Tiến độ nấu
0/4 bước

Làm sạch và lau khô

10 phút
  • Xát muối hột với gừng đập dập khắp mình gà và trong bụng, chà kỹ chỗ nách cánh và khe đùi. Rửa lại dưới vòi cho sạch.
  • Lau khô là bắt buộc: Dùng giấy thấm lau khắp da và lau cả trong bụng. Da còn ẩm thì hấp xong bợt trắng chứ không vàng căng.
  • Cắt bỏ phần phao câu và mấy đầu móng chân cho gọn mắt.

Ướp khô 30 phút

30 phút
  • Trộn muối, đường, hạt nêm và tiêu thành hỗn hợp khô. Xoa đều khắp ngoài da và cả trong bụng, xoa kỹ để gia vị bám vào.
  • Nhét gừng sợi, hành tây bổ múi cau và sả đập dập vào bụng gà. Gài hai chân gà chéo vào nhau cho con gà gọn dáng.
  • Để ướp 30 phút ở nhiệt độ phòng, hoặc bọc kín để ngăn mát vài tiếng.
Muốn da vàng đậm hơn thì hòa chút nghệ tươi giã vắt nước vào hỗn hợp xoa, hoặc quét một lớp mỡ gà lên da trước khi hấp. Đừng dùng phẩm màu — chính hơi nóng và lớp da khô đã cho màu vàng rồi.

Xếp hành, hấp cách thủy

40 phút
  • Xếp: Trải một nửa chỗ hành lá thành lớp dày xuống đĩa sâu lòng, đặt gà nằm nghiêng lên trên, rắc gừng sợi rồi phủ nốt nửa hành còn lại.
  • Đặt nồi: Kê đĩa lên giá trong nồi to, đổ nước dưới đáy nồi thấp hơn mặt đĩa. Đậy vung kín, hấp lửa vừa.
  • Trở một lần: Ở phút thứ 30, mở vung trở gà sang mặt kia, chan chút nước đọng trong đĩa lên mình gà rồi hấp tiếp 10 phút.
  • Thử chín: Xiên đũa vào chỗ dày nhất của đùi, nước chảy ra trong là chín. Còn hồng thì hấp thêm 5 phút.

Chặt miếng, rưới nước gà

10 phút
  • Vớt gà ra, để nghỉ 10 phút rồi mới chặt — chặt ngay lúc còn nóng già thì nước ngọt chảy hết ra thớt.
  • Chặt miếng vừa ăn, xếp lại theo dáng con gà lên đĩa có lót hành đã hấp.
  • Đừng bỏ nước đáy đĩa: Chỗ nước gà đọng dưới đáy rưới ngược lên thịt, hoặc chan vào chén cơm. Đó là phần đậm nhất của cả món.
  • Rắc lá chanh thái chỉ, dọn với chén muối tiêu chanh.

Nghe lời má dặn

4 chỗ quyết định đĩa gà hấp hành

Nước trong nồi phải thấp hơn đĩa

Đây là ranh giới giữa gà hấp và gà luộc. Nước sôi trào lên ngập đĩa thì da bợt, thịt nhạt, và chỗ nước gà quý giá dưới đáy loãng ra thành nước lã. Đổ nước vừa phải, kê đĩa lên giá cho cao, và để lửa vừa chứ đừng lửa lớn.

Hành lá lót dưới, đừng chỉ rắc lên trên

Lớp hành dưới đáy làm hai việc cùng lúc: kê con gà lên cho hơi nóng luồn xuống mặt dưới, và tiết mùi lên thẳng vào da. Chỉ rắc hành lên trên thì mặt dưới con gà nằm áp đĩa, chín chậm hơn và da chỗ đó bị hấp trong nước đọng.

Ướp khô, không ướp ướt

Nhiều người quen ướp thịt bằng nước mắm hay dầu hào. Với món này thì không: hỗn hợp ướt làm da gà ẩm, hấp xong bợt trắng và mềm oặt. Muối đường tiêu trộn khô, xoa thật kỹ cả trong bụng — đủ đậm mà da vẫn căng vàng.

Để gà nghỉ 10 phút rồi mới chặt

Vừa vớt ra mà chặt ngay thì nước ngọt trong thớ thịt còn đang căng, chảy hết ra thớt và miếng gà khô lại. Để nghỉ mười phút cho thớ thịt lắng xuống, chặt ra miếng nào cũng mọng. Đây là mẹo dùng chung cho mọi món thịt nguyên khối.

Tới giờ cơm rồi!

Đĩa gà xếp lại nguyên dáng — món giữa mâm

Gà hấp hành chặt xong nên xếp lại theo dáng con gà trên đĩa, phủ hành đã hấp và rắc lá chanh thái chỉ. Nó là món giữa mâm: có cơm trắng, có bát canh, và ai cũng gắp tới được.

Phần nước gà đọng dưới đáy đĩa đừng bỏ. Rưới một nửa lên thịt cho bóng, còn một nửa để riêng ra chén nhỏ — chan cơm trắng thì hết veo, và trẻ nhỏ thường thích chỗ đó hơn cả miếng thịt.

Gỡ rối cho bạn

Hỏi nhanh — đáp gọn

Mấy thắc mắc hay gặp nhất khi nấu món này lần đầu.

Không có nồi hấp to thì làm sao?
Chặt gà làm đôi hoặc làm tư rồi hấp trong nồi thường: kê một cái giá hoặc úp một cái chén dưới đáy nồi để kê đĩa lên khỏi mặt nước. Gà chặt sẵn thì hấp nhanh hơn, chừng 25–30 phút. Cái mất là không dọn được nguyên con.
Da gà bị bợt trắng chứ không vàng?
Ba nguyên nhân theo thứ tự hay gặp: lau chưa khô, ướp bằng hỗn hợp ướt, hoặc nước sôi trào lên ngập đĩa. Lần sau lau kỹ, ướp khô, và hạ mực nước xuống. Đang hấp dở mà thấy vậy thì mở vung, chắt bớt nước trong đĩa ra rồi hấp tiếp.
Gà công nghiệp hấp có được không?
Được, nhưng rút giờ xuống còn 30 phút vì thịt mềm sẵn, hấp lâu là nát. Thịt sẽ nhạt hơn gà ta thấy rõ, nên nêm nhỉnh tay hơn một chút và tăng gừng với hành lá để bù mùi.
Còn dư thì hâm lại thế nào?
Cất cả thịt lẫn phần nước đáy đĩa vào hộp, để ngăn mát. Tới bữa hấp lại 5 phút cùng chỗ nước đó là miếng gà mềm như mới. Đừng quay lò vi sóng — thịt gà hấp quay lại là khô xác và dai.

Bài đăng ngày